Βιβλίο
605 views 0 comments

Τατιάνα Αβέρωφ : «Οι λέξεις μού είναι απαραίτητες, κάνουν τα πράγματα να υπάρχουν.»

by on Μάιος 3, 2015
Details
 
Editor Rating
Total Score

Hover To Rate
User Rating
User Score

You have rated this

 

στη ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ

«Ανακατεύω προτάσεις. Αυτή είναι η ζωή μου. Γράφω μια πρόταση και μετά την ανακατεύω. Μετά την κοιτάζω και την ανακατεύω ξανά. Μετά τρώω το μεσημεριανό μου. Μετά επιστρέφω και γράφω άλλη μια πρόταση. Μετά πίνω το τσάι μου και ανακατεύω την νέα πρόταση. Μετά διαβάζω τις δυο προτάσεις μαζί και ανακατεύω και τις δυο. Μετά ξαπλώνω στον καναπέ μου και σκέφτομαι. Μετά σηκώνομαι και τις πετάω στα άχρηστα και ξαναρχίζω απ’ την αρχή. Και αν ξεφύγω απ’ αυτή τη ρουτίνα έστω και μια μέρα, τρελαίνομαι από βαριεστιμάρα και μια αίσθηση κενού. … Και αναρωτιέμαι, Γιατί δεν υπάρχει άλλος τρόπος από αυτόν για να γεμίζω τις ώρες μου;».

Με το παραπάνω απόσπασμα του συγγραφέα Phillip Roth από το  μυθιστόρημα   του “The ghost writer”, μεταφρασμένο από την ίδια,  καλωσορίζει αλλά και αυτοσυστήνεται στους επισκέπτες του  προσωπικού της ιστότοπου (www.tatiana-averoff.gr) η Τατιάνα Αβέρωφ.

Η συγγραφέας, που αυτές τις μέρες περιοδεύει σε Ανατολική Μακεδονία και Θράκη προκειμένου να παρουσιάσει το τελευταίο της έργο  «Δέκα ζωές σε μία» (εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ),   αυτή τη φορά επιλεγεί να γράψει για τη ζωή ενός πολύ κοντινού της πρόσωπου. Επιλέγει να μας συστήσει, αλλά και να γνωρίσει η ίδια καλύτερα μέσα από ένα ταξίδι αναζήτησης, τον πολιτικό και συγγραφέα Ευάγγελο Αβέρωφ-Τοσίτσα, τον πατέρα της, τον τέλειο μυθιστορηματικό ήρωα όπως  επισημαίνει η ίδια  σε συνέντευξη της στην artpress.

“Είκοσι χρόνια πέρασαν που προσπαθώ με πείσμα να σε γνωρίσω, εσένα τον άνθρωπο, όχι τις πολλές εικόνες σου. Είκοσι χρόνια που ψάχνω, διαβάζω, ερευνώ, και σαν την κλέφτρα κίσσα συλλέγω ό,τι ρετάλι του χρόνου, του κουτσομπολιού ή της Ιστορίας βρεθεί στον δρόμο μου και το αποθηκεύω καρτερικά, μπας και μπορέσω μια μέρα να γράψω για σένα. Μήπως ήρθε επιτέλους ο καιρός; Πόσο πιο απλά θα ήταν τα πράγματα αν σε είχα γνωρίσει όσο ήσουν ζωντανός. Αλλά η σκιά σου ήταν πάντα πολύ μεγάλη κι εγώ έτρεχα μ’ όλη μου τη δύναμη να σε αποφύγω για να μεγαλώσω. Η αγάπη λένε θέλει δυο ολόκληρους ανθρώπους. Τι κρίμα που δεν σε πρόλαβα, που δεν συμπέσαμε οι δυο μας στον ίδιο χρόνο. Πόσο πιο απλά θα ήταν αν σε είχα απέναντί μου τώρα να σε ρωτώ, αντί ν’ ανατρέχω σε αρχεία και μνήμες και μυθοπλασίες. Ποιος είσαι; Πώς ζεις με τις αντιφάσεις; Πώς δεν ζαλίζεσαι απ’ τις πολλές ζωές σου; Τι κρύβεις, εσύ ο άνθρωπος, κάτω απ’ το κάθε ηρωικό σου βήμα; Θα μου απαντούσες άραγε; Θα τολμούσες; (…)”

22-715x1024[1]

Η Τατιάνα με τον πατέρα της

Γιατί αποφασίσατε να γράψετε για τη ζωή του Ευάγγελου Αβέρωφ, του πατέρα σας;

Γιατί ήταν ο τέλειος μυθιστορηματικός ήρωας. Έζησε μια ζωή πολυκύμαντη, γεμάτη περιπέτειες και ανατροπές, σε χρόνια δύσκολα για την Ελλάδα. Και γιατί ήθελα να ανακαλύψω πράγματα που δεν ήξερα για τη ζωή του, να γεμίσω τα κενά και να καταλάβω τον άνθρωπο έτσι όπως έζησε και διαμορφώθηκε από τα παιδικά του χρόνια.

Γίνεται μυθιστόρημα να ιστορεί την αλήθεια;

Γίνεται πιστεύω. Εξαρτάται βέβαια τι εννοούμε «αλήθεια». Απ’ τη μια υπάρχει η αλήθεια των γεγονότων, που για να την αφηγηθείς βασίζεσαι στην ενδελεχή έρευνα και στην έντιμη προσπάθεια να είσαι όσο γίνεται αντικειμενικός. Από την άλλη, υπάρχει η αλήθεια της τέχνης –για παράδειγμα, σ’ ένα ιστορικό μυθιστόρημα, η μυθοπλασία τρυπώνει στα κενά της Ιστορίας και μεγεθύνει τη στιγμή, ζωντανεύει την ατμόσφαιρα, ρίχνει φως στο συναίσθημα και στα όσα βρίσκονται κάτω απ’ την επιφάνεια. Θα έλεγα πως το μυθιστόρημα ζωντανεύει ένα μυθοπλαστικό σύμπαν πιο «αληθινό» κι απ’ το πραγματικό — αυτή είναι η δύναμη της λογοτεχνίας.

Τι θαυμάζατε σ΄ αυτόν;

Την ανεξάντλητη ενέργειά του. Την ικανότητά του να βλέπει τη μεγάλη εικόνα και να τοποθετεί τα πράγματα σε μια προοπτική ορθολογιστική, συνδυάζοντας το όραμα με τον ρεαλισμό. Την εντιμότητα και την αγάπη του για την πατρίδα, τον άνθρωπο και τη ζωή.

Ποιο το μεγαλύτερο εφόδιο που σας κληροδότησε;

Αξίες, αγάπη, πείσμα σε ό,τι αφορά τις βαθύτερες επιλογές μου.

Σ’  ένα πρώτο επίπεδο θα μπορούσε να πει κανείς ότι το συγκεκριμένο βιβλίο αποτελεί ένα βιογραφικό εγχείρημα. Λειτούργησε και ως ένας καθρέφτης ενδοσκόπησης και τρόπο τινά ως δημόσια ψυχανάλυση;

Όταν ψάχνεις να γεμίσεις τα κενά της βιογραφίας του πατέρα σου, αυτό αυτομάτως αποτελεί ένα ταξίδι πλησιάσματος, κατανόησης του άλλου και τελικά αυτογνωσίας. Σ’ ένα τέτοιο ταξίδι η «ψυχανάλυση» είναι δεδομένη και αναπόφευκτη (το ίδιο άλλωστε ισχύει σε κάποιο βαθμό και στη συγγραφή οποιουδήποτε μυθιστορήματος, γιατί αλλιώς το βιβλίο παραμένει εγκεφαλικό και στεγνό και δεν αγγίζει τον αναγνώστη). Το «δημόσιο» της ψυχανάλυσης, δεν είναι βέβαια απαραίτητο, αλλά στην προκειμένη περίπτωση το επέλεξα γιατί υπηρετούσε τις ανάγκες του μυθιστορήματος (π.χ. εναλλαγή ρυθμού, ποικιλία μοτίβων, προχώρημα χρόνου κλπ.)

Μπορούν να χωρέσουν «Δέκα ζωές σε μία»;

Συμβολικά βέβαια — ναι. Μερικοί άνθρωποι ζουν μια πιο πυκνή, γεμάτη ζωή από άλλους, είτε επειδή έτσι τα έφεραν οι συγκυρίες, είτε γιατί είχαν μέσα τους το πάθος να τα χωρέσουν όλα.

Γιατί γράφετε;

Νομίζω πως τόσο το γράψιμο, όσο και η ενασχόλησή μου με την Ψυχολογία έχουν σαν αφετηρία την ίδια ίσως προσωπική μου εμμονή. Με ενδιαφέρει ο άνθρωπος, το άπιαστο της εμπειρίας, το φευγαλέο του βιώματος που δεν προλαβαίνει να καταγραφεί, ούτε και μέσα μας ακόμα, σε σαφή έναρθρο λόγο. Είναι σαν μια δίψα να παγιδεύσεις σε λόγια εκείνο που ξέρεις κατά βάθος, αλλά πάντα σου διαφεύγει. Οι λέξεις μού είναι απαραίτητες, δίνουν υπόσταση στα πράγματα, τα κάνουν να υπάρχουν.

Μεγαλωμένη σε πολιτική οικογένεια. Ποια η σχέση σας με την πολιτική σήμερα;

Η πολιτική, με τη στενή έννοια, μου δημιουργεί τάσεις φυγής, δεν μου αρέσει ο κομματισμός, οι υπερβολές και ο διχαστικός λόγος. Με την ευρύτερη έννοια όμως, τα πάντα είναι πολιτική –η εκπαίδευση, η κοινωνική πρόνοια, το πώς μεγαλώνεις τα παιδιά σου, πώς εντάσσεσαι και λειτουργείς στο χώρο της εργασίας σου, ο σεβασμός στον άνθρωπο, οι δημοκρατικές αξίες. Πιστεύω πως ο κάθε άνθρωπος πρέπει να δραστηριοποιείται και να προσφέρει στον τομέα που του ταιριάζει και που του επιτρέπει να είναι δημιουργικός.

Ως ψυχολόγος, πως πιστεύετε ότι επιδρά η εξουσία στην ανθρώπινη ύπαρξη;

Η εξουσία, όταν είσαι αυτός που την ασκεί, είναι ένα επικίνδυνο ταξίδι, ένας ρόλος δύσκολος και χρειάζεται να κάνεις πολύ δουλειά με τον εαυτό σου για να μην αλλοτριωθείς. Γι΄ αυτόν που την υφίσταται πάλι, μπορεί επίσης να δημιουργήσει πολλά δεινά, ιδίως αν η εξουσία μοιάζει καταπιεστική ή χωρίς τον απαραίτητο σεβασμό. Οι άνθρωποι είναι ισότιμοι, σαν αξία, σαν άνθρωποι. Οι ρόλοι και οι καταστάσεις φέρνουν αναγκαστικά διαφορές στην ιεραρχία, στις ευθύνες, στις γνώσεις. Το θέμα είναι να μην συγχέονται τα δυο επίπεδα. Άλλο ο άνθρωπος, άλλο οι ρόλοι και οι κανόνες και η λειτουργία της κοινωνίας.

Ως μητέρα, θεωρείτε ότι οι σημερινοί νέοι έχουν αδικηθεί από τους μεγαλύτερους λόγω του χάους που τους κληροδότησαν;

Δεν πιστεύω πως πρέπει να κληροδοτούμε στους νέους την αίσθηση πως «αδικήθηκαν» γιατί αυτό μεταθέτει την ευθύνη της ζωής τους στα χέρια αλλωνών και δεν είναι καλός οδηγός για τη δική τους αυτενέργεια και ορμή ζωής. Κάθε γενιά δίνει τον αγώνα της όσο καλύτερα μπορεί, ανάλογα πάντα με τις ιστορικές και κοινωνικές συγκυρίες.

Ελπίζετε;

Πάντα. Ο άνθρωπος ελπίζει. Αλλιώς πεθαίνει.

«Δέκα ζωές σε μία»

5036_014KP_ABEROF_CV

Η ζωή, σαν παραμύθι…
Περιπετειώδης, γεμάτη πάθη και ανατροπές.
Ένα μυθιστόρημα με ήρωες υπαρκτούς και γεγονότα πραγματικά, που ζωντανεύει την ταραγμένη ατμόσφαιρα και τα ιστορικά γεγονότα που σημάδεψαν την Ελλάδα, από το 1908 μέχρι τις αρχές του Εμφυλίου.
Ένα ιστορικό μυθιστόρημα που είναι ταυτόχρονα βιογραφία, μαρτυρία και ταξίδι αναζήτησης.

Η συγγραφέας

Γεννήθηκε το 1954 στην Αθήνα.

Σπούδασε αρχικά χορό στην Ελλάδα και στην Rambert Schol of Ballet and Contemporary Dance στο Λονδίνο και απέκτησε δίπλωμα διδασκαλίας χορού στην Αθήνα το 1975 (Σχολή Γρηγοριάδου). Παράλληλα σπούδασε φιλοσοφία και ψυχολογία στο Κολέγιο Deree στην Αθήνα (B.A. 1976) και στη συνέχεια Κοινωνική Ψυχολογία στο London School of Economics and Political Science (M.Sc. 1978).

Από το 1978 έως το 1994 εργάστηκε στο χώρο της ιδιωτικής εκπαίδευσης ως σχολική ψυχολόγος. Στο διάστημα αυτό εξέδωσε δύο βιβλία με θέμα τη συνεργατική εκπαίδευση, τα «Μαθαίνοντας τα παιδιά να συνεργάζονται», Θυμάρι 1983, και «Συνεργασία στη Μάθηση», Θυμάρι & Εκπαιδευτήρια Κωστέα-Γείτονα, 1990.

Από το 1995 αφιερώθηκε αποκλειστικά στην διεύθυνση της Πινακοθήκης Ε. Αβέρωφ στο Μέτσοβο, στα πλαίσια του κοινωφελούς Ιδρύματος Ε. Αβέρωφ-Τοσίτσα, του οποίου είναι πρόεδρος από τη σύστασή του το 1988.

Είναι συγγραφέας πέντε μυθιστορημάτων: «Το Ξέφωτο«, 2000, «Αύγουστος«, 2002, «Ανοιχτή Γραμμή«, 2005, «Θράσος«, 2009, και «Δέκα ζωές σε μία«, 2014. Έχει ασχοληθεί με τη λογοτεχνική μετάφραση και κείμενά της έχουν δημοσιευτεί σε συλλογικές εκδόσεις και αφιερώματα σε εφημερίδες και περιοδικά.

Στο διάστημα 2007-2011 δίδαξε Μυθιστόρημα στα εργαστήρια δημιουργικής γραφής του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου – δραστηριότητα που βρήκε ιδιαίτερα παθιαστική. Από το 2011 ως σήμερα συνεχίζει την ενασχόλησή της με τα σεμινάρια Δημιουργικής Γραφής σε συνεργασία με τον Πολυχώρο Μεταίχμιο, καθώς και με άλλους φορείς και ιδιωτικά.

Έχει τιμηθεί με το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ελληνικής Εταιρείας Χριστιανικών Γραμμάτων 2001 για το μυθιστόρημα «Το Ξέφωτο». Ήταν υποψήφια για το Βραβείο Πρωτοεμφανιζόμενου Πεζογράφου του λογοτεχνικού περιοδικού Διαβάζω (short list, 2001, για το μυθιστόρημα «Το Ξέφωτο»), και για το Βραβείο Μυθιστορήματος του ίδιου περιοδικού δυο χρόνια αργότερα (short list, 2003, για το μυθιστόρημα «Αύγουστος»). Το μυθιστόρημά της «Θράσος» ήταν υποψήφιο για το Κρατικό Βιβλίο Λογοτεχνίας Παιδικού Βιβλίου 2010 (αν και πρόκειται για βιβλίο λογοτεχνίας που απευθύνεται καταρχήν σε ενηλίκους)

Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων και της Εταιρείας Λογοτεχνών & Συγγραφέων Ηπείρου.

Από το 1991 είναι αντιπρόεδρος Δ.Σ. του Ιδρύματος Βαρόνου Μιχαήλ Τοσίτσα, το οποίο από τη δεκαετία του ’50 συνέβαλε αποφασιστικά στη οικονομική διάσωση και πολιτιστική ανάπτυξη της περιοχής Μετσόβου.

Στο Μέτσοβο επίσης συμμετέχει στην οινοπαραγωγική δραστηριόητα της εταιρείας Κατώγι & Στροφιλιά Α.Ε. και στη λειτουργία του νέου Ξενοδοχείου-Οινοποιείου Κατώγι.

Kόρη του πολιτικού και συγγραφέα Ευάγγελου Αβέρωφ-Τοσίτσα, είναι παντρεμένη με τον Σωτήρη Ιωάννου και έχει έναν γιο.

INFO

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ
Δευτέρα, 4 Μαΐου 2015, στις 7:30 μ.μ.,
στην αίθουσα του Συλλόγου Κυριών και Δεσποινίδων (14ης Μαΐου 78),

ΚΟΜΟΤΗΝΗ
Τετάρτη, 6 Μαΐου 2015, στις 7:30 μ.μ.,
στη Λέσχη Κομοτηναίων (Ελευθερίου Βενιζέλου 52),

ΚΑΒΑΛΑ
Πέμπτη, 7 Μαΐου 2015, στις 7:30 μ.μ.,
στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Καβάλας (Κασσάνδρου 6).

Be the first to comment!
 
Leave a reply »