Συναυλίες
1366 views 0 comments

Αλέξιος Παρτινούδης, ο μικρότερος λυράρης της Θράκης

by on Αύγουστος 10, 2014
 

Του ΒΑΣΙΛΗ ΚΑΡΓΑ

Είναι ένας από τους λίγους  οργανοπαίκτες στη Θράκη και την Ελλάδα που παίζει θρακιώτικη λύρα, ένα εξαιρετικό παραδοσιακό όργανο, άγνωστο όμως στο ευρύ κοινό. Ο λόγος για τον Αλέξιο Παρτινούδη, έναν νέο, σπουδαίο μουσικό από την Ορεστιάδα, που έμαθε τα μυστικά της θρακιώτικης λύρας κοντά σε σημαντικούς θρακιώτες οργανοπαίκτες. Γεννήθηκε το 1980 στο Αννόβερο της Δυτικής Γερμανίας από γονείς μετανάστες, γκαγκαούζικης καταγωγής, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στην Ελλάδα το 1985. Τα πρώτα του ακούσματα προέρχονται από τα πανηγύρια στα χωριά του ‘Εβρου. Η αγάπη του για την παράδοση τον ώθησε να καταπιαστεί σοβαρά με τη λύρα  μετά το 1996, όταν γνωρίζει από κοντα τους τελευταίους του είδους του , Ιωάννη Μπαρμπουδά και Μηνά Μήνογλου από τον Έβρο, Ιωάννη Στρίγκο αλλά και Σπύρο Κούκο της αναστενάρικης σχολής.

«Η σχέση μου με το παραδοσιακό τραγούδι θα μπορούσα να πω, πως υπήρχε από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου να με τραβάει η μουσική. Παιδί μεταναστών στη Γερμανία θυμάμαι πως πάντα άκουγα παραδοσιακό θρακιώτικο τραγούδι. Χριστούγεννα, Πασχαλιά, ονομαστικές γιορτές, γάμους, αρραβώνες πάντα συνοδεύονταν με παραδοσιακά ακούσματα, Η σχέση μου έγινε ποιο στενή όταν γύρισα στην Ελλάδα και έμεινα με τη γιαγιά και τον παππού. Εκεί το παραδοσιακό τραγούδι δεν ήθελε κασετόφωνο και πικ-απ για να παίξει.»

Από τον παππού του, που κατασκεύαζε παραδοσιακά όργανα, απέκτησε την πρώτη του λύρα Ο ίδιος συνεχίζει την οικογενειακή παράδοση, αφού  διατηρεί ένα μικρό εργαστήρι κατασκευής θρακικής λύρας στην  Ορεστιάδα. «Η θρακιώτικη λύρα κατασκευάζεται παραδοσιακά από μουριά και καρυδιά. Αυτά επέλεγαν οι παλιοί σαν ξυλεία. Τώρα οι νεώτεροι χρησιμοποιούν και άλλου είδους ξυλεία ,όπως σφεντάμι, κέδρο, ελιά  κ.α.»

Η θρακιώτικη λύρα είναι  γι΄ αυτόν κάτι σαν βιοθεωρία.  Με αυτην διασκεδάζει, με αυτην συνομιλεί με τους άλλους, με αυτην θρηνεί και χαίρεται. « Από τα κομμάτια που παίζω  στη Θρακιώτικη λύρα αυτά που με  συγκινούν περισσότερο είναι τα καθιστικά τραγούδια, τα οποία εξιστορούν πιο θλιμμένα καθημερινές ιστορίες.»

Τον πειράζει όμως το γεγονός ότι η θρακιώτικη λύρα δεν είναι τόσο γνωστή όσο, η κρητική ή η ποντιακή. «Ο  βασικός λόγος που η λύρα της Θράκης δεν είναι τόσο γνωστή, οφείλεται κυρίως στην  αποδεκτικότητα  γενικότερα της παραδοσιακής μας μουσικής από την τοπική κοινωνία. Εμείς οι νέο- Θρακιώτες δεν ακούμε παραδοσιακή μουσική πλέον-στην Κρήτη , μιας και κάνουμε τον παραλληλισμό, ακούνε μόνο κρητικά!!! Όταν λοιπόν στην Θράκη δεν ακούμε παραδοσιακή μουσική και δεν ξέρουμε ότι η γκάιντα δεν είναι σκωτσέζικο όργανο ,αλλά όργανο των παππούδων μας-πως περιμένουμε να ξέρει ο κόσμος για την πιο σπάνια -θρακιώτικη λύρα ; Επίσης όπως συμβαίνει και με τους γκαιτατζήδες, πλέον οι περισσότεροι θρακιώτες οργανοπαίκτες είναι εκτός Θράκης! Πιο πολλές θρακιώτικες λύρες και γκάιντες θα βρεις π.χ. στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα παρά στον Έβρο!»

Εκφράζει ακόμα την πικρία του για το γεγονός ότι η   θρακιώτικη λύρα ήταν «εξαφανισμένη» για πολλά χρόνια από τα τοπικά παραδοσιακά συγκροτήματα, ενώ και γνωστοί καλλιτέχνες δεν την χρησιμοποιούσαν στα συγκροτήματα τους.

«Μέχρι το 2000 η λύρα είχε εξαφανιστεί από το πάλκο των παραδοσιακών συγκροτημάτων. Μόνο δισκογραφικά έκανε μια αραιά εμφάνιση που και που.  Από εκεί και ύστερα όμως έχουμε μια ανοδική πορεία και συνεχόμενη επανεμφάνιση της λύρας σε μουσικά σχήματα. Σήμερα υπάρχουν γύρω στα δέκα παραδοσιακά μουσικά σχήματα στην Βόρεια Ελλάδα που χρησιμοποιούν Θρακιώτικες λύρες.»

Μαζί με άλλους νέους μουσικούς από τον Έβρο δημιούργησε την «Εβρίτικη Ζυγιά», ένα συγκρότημα που χρησιμοποιεί αρχέγονα παραδοσιακά θρακιώτικα όργανα, όπως τη γκάιντα, τη λύρα και το καβάλι, προσφέροντας πολύτιμες υπηρεσίες στην θρακιώτικη μουσική μέσα από την έρευνα , την καταγραφή, τη διάδοση και τη διάσωσή της.

1606613_273702312795923_367998883_o[1]

«Όσοι γνώρισαν τα μέλη του μουσικού σχήματος Εβρίτικη Ζυγιά, με χαρά διαπίστωσαν, ότι τα ιδιαίτερα γνωρίσματα και τα πολιτισμικά στοιχεία από τον πλούτο της λαϊκής παράδοσης του τόπου μας, βρίσκουν ακόμη και σήμερα απήχηση σε πολλούς νέους ανθρώπους που έχουν τη διάθεση να πορεύονται με αυτά, που τα διατηρούν και αγωνιούν για να τα προβάλλουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.»

Μυημένοι στον παραδοσιακό τρόπο διασκέδασης, με καταγεγραμμένες στο ενεργητικό τους πολλές έρευνες και έχοντας στην σύνθεσή τους αποκλειστικά αρχέγονα παραδοσιακά θρακιώτικα μουσικά όργανα, θα θυμίσουν στους παλαιότερους προσωπικά βιώματα και θα ταξιδέψουν τους νεώτερους σε όλες τις γωνιές του Θρακικού χώρου (Βόρεια – Ανατολική – Δυτική Θράκη). Εκεί στα ατελείωτα Θρακιώτικα πανηγύρια, που όλα ήταν αυθεντικά, με ανθρώπους απλούς. Τότε που ο κόσμος γλεντούσε με τα αφτιά και την ψυχή και όχι με τα μάτια!

« Ο κόσμος γλεντάει ακόμη στα πανηγύρια, τουλάχιστον στην επαρχία του βορείου Έβρου. Αστικό περιβάλλον και ζωντανή μουσική παράδοση δύσκολα μπορεί να συνυπάρξει. Η διαφορά του χθες και του σήμερα ανάγεται πιο πολύ σε κοινωνιολογική διαπίστωση. Ο κόσμος στην επαρχία ήταν περισσότερος, είχε πιο δεμένη συνοχή –πιο αυθεντικός. Σήμερα έχουν αλλάξει πάρα πολλοί παράμετροι. Πιστεύω όμως ότι η ουσία του έχει παραμείνει αναλλοίωτη, ο απλός τοπικός πληθυσμός συνεχίζει να γλεντά με τους ανθρώπους του και εξιλεώνεται από την καθημερινότητα.»

 

 

 

 

 

 

Be the first to comment!
 
Leave a reply »